Çeker Ocaklar
Çeker ocaklar laboratuvarda kullanılmakta olan en önemli elemanlardan biridir. Amacı çeker ocak içinde yapılmakta olan işlemden dolayı ortaya çıkan zararlı gaz ve buharların laboratuvar ortamına yayılmasını önlemek ve çalışanların sağlığını korumaktır.
Günümüz itibarı ile Avrupa'da kullanılmakta olan en son standart EN 14175'tir. Bu standarda göre bazı fiziksel özellikler tanımlanmaktadır. Ayrıca bir önceki standart olan DIN 12924'ten farklı olarak çeker ocak emiş miktarını değil çeker ocak dışına çıkan zararlı hava ile ilgili özellikler belirtilmektedir. Buna göre kullanıcılar standart çeker ocaklar (0.65ppm) dışında daha düşük oranda zararlı havayı dışarı bırakan çeker ocaklar talep edebilmektedir.
Çeker ocakların tasarımlarında olacak üstünlükler şu şekilde sıralanabilir;
| a. | dış ve iç boyutlar arasında olabilecek farkın en az olması, yani aynı dış boyutu kullanarak en fazla iç kullanım alanı elde edilmesi daha iyidir. İç yüksekliğin fazla olması, tezgah boyutunun büyüklüğü, ön kapağın genişliği ve kapak açıldığında en alt noktasının yüksekliği, vb. özellikler. |
| b. | standarda uygunluk - Akredite bir kuruluş tarafından sertifikalandırılmış olması gereklidir. |
| c. | gerekli emiş miktarının asgari seviyede tutulması, yani aynı boyuttaki çeker ocakların standardı sağlarken yaptıkları emiş miktarının diğerlerinde daha düşük olması daha iyidir. Sanılanın aksine emiş debisi yükseldiği zaman çeker ocağın koruma faktörü yükselmemektedir. Tersine yüksek emiş dışarı çıkan zararlı hava miktarını arttırabilmektedir. Ayrıca para harcayarak koşullandırmış olduğunuz ortam havasının daha çok dışarı atılması çok büyük bir kaynak israfıdır. Çeker ocağın kullanım süresine göre bu bedeli hesapladığınızda ortaya çıkan bedeller inanılmaz olabilmektedir. |
| d. | istenebilecek tüm tesisat sisteminin güvenilir şekilde çeker ocak üstüne yerleştirilebilmesi gereklidir. Buna göre çeker ocak içinde ve dışında gerekli alan olmalıdır. |
| e. | çeker ocak üstüne konabilecek güvenlik ve havalandırma maliyetlerinde tasarruf için yapılabilecek otomasyonlara uygun olması. Çeker ocak kapağı kapalı olduğunda daha düşük emiş debileri ile çalışabilirler. Burada yapılabilecek enerji tasarrufu 2-3 sene içinde kendini amorti edebilmektedir. |
Çeker ocakların ilk ayrımı fiziksel ölçülerle yapılmaktadır. Wesemann standart olarak 1200, 1500 ve 1800mm genişlikte, 900 veya 1050mm derinlikte, 2730 ve 2405mm yükseklikte çeker ocaklar üretmektedir. Standart tezgah yükseliği 900mm olduğu gibi distilasyon için daha düşük veya içine girilebilir tip için tezgahsız çeker ocaklar mevcuttur.
Bunun dışında çeker ocakların iç yüzey kaplama ve tezgah malzemeleri değişebilir. Ayrıca radyoaktif çalışmalar için, yoğun asit kullanımı için, toksik malzeme kullanımı için, vb. kullanım farklılıklarına göre bir çok çeker ocak modeli mevcuttur.
Yanlış ve/veya eksik olarak gördüğünüz ve/veya daha fazla bilgi istediğiniz konular için lütfen aşağıdaki e-posta adresini kullanınız...